Solvabiliteit geeft aan in hoeverre jouw bedrijf in staat is om op lange termijn aan alle schulden te voldoen. Concreet: het is de verhouding tussen je eigen vermogen en je totale vermogen (of totale schulden). Een hoge solvabiliteit betekent dat je bedrijf financieel gezond is en weinig afhankelijk is van geleend geld. Een lage solvabiliteit betekent dat je relatief veel schulden hebt ten opzichte van wat je zelf bezit.
Banken, investeerders en leveranciers kijken naar deze ratio om te beoordelen of jouw bedrijf betrouwbaar is. Het is daarmee een van de belangrijkste financiële kengetallen die je als ondernemer moet begrijpen.
Hoe bereken je solvabiliteit?
De meest gebruikte formule voor solvabiliteit is:
Solvabiliteit = (eigen vermogen / totaal vermogen) × 100%
Het eigen vermogen vind je op de balans van je bedrijf. Het is het verschil tussen wat je bezit (activa) en wat je schuldig bent (passiva/vreemd vermogen). Het totale vermogen is de optelsom van eigen vermogen én vreemd vermogen.
Soms zie je een andere variant:
Solvabiliteit = eigen vermogen / vreemd vermogen
Dit geeft een verhouding (ratio) in plaats van een percentage. Beide methoden zijn gangbaar; zorg dat je altijd weet welke berekening je gebruikt als je scores vergelijkt.
Rekenvoorbeeld: solvabiliteit in de praktijk
Stel, jouw bedrijf heeft de volgende balans:
- Eigen vermogen: €80.000
- Vreemd vermogen (leningen, schulden): €120.000
- Totaal vermogen: €200.000
Dan is de solvabiliteit: (€80.000 / €200.000) × 100% = 40%
Met de tweede methode: €80.000 / €120.000 = 0,67 (oftewel voor elke euro schuld heb je 67 cent eigen vermogen).
Dit zijn fictieve bedragen ter illustratie. De werkelijke positie van jouw bedrijf hangt af van je eigen balans.
Wat is een goede solvabiliteit?
Een algemeen aanvaarde richtlijn is dat een solvabiliteit van 25 tot 40% voor de meeste bedrijven als redelijk tot goed wordt beschouwd. Boven de 40% wordt doorgaans als sterk gezien. Onder de 20 tot 25% begint het risico op problemen te groeien, zeker als het bedrijf ook tijdelijk minder inkomsten heeft.
Houd er rekening mee dat de norm per sector verschilt. Bedrijven met grote vaste activa (zoals vastgoed of productie) werken vaak met meer vreemd vermogen dan dienstverleners. Een bank accepteert een lagere solvabiliteit dan een kleine handelsonderneming. Vergelijk je score dus altijd met bedrijven in dezelfde branche.
Wat zegt een lage of negatieve solvabiliteit?
Een lage solvabiliteit betekent niet direct dat een bedrijf failliet gaat, maar het is wel een signaal om serieus te nemen. Je bedrijf is dan sterk afhankelijk van externe financiering en heeft weinig buffer voor tegenslagen. Banken zullen terughoudender zijn met nieuwe leningen, en leveranciers kunnen terughoudender worden met betalingstermijnen.
Een negatieve solvabiliteit (negatief eigen vermogen) is alarmerend. Dit betekent dat de schulden groter zijn dan alle bezittingen samen. In dat geval is het bedrijf technisch gezien insolvent. Actie is dan dringend nodig: denk aan herfinanciering, kapitaalinjectie door aandeelhouders of herstructurering.
Hoe verbeter je de solvabiliteit van je bedrijf?
Er zijn twee manieren om de solvabiliteit te verbeteren: het eigen vermogen verhogen of het vreemd vermogen verlagen (of allebei tegelijk).
- Winst inhouden: Keer niet alle winst uit, maar laat een deel in het bedrijf zitten. Dit verhoogt het eigen vermogen direct.
- Extra kapitaal aantrekken: Een aandeelhouder of investeerder die geld inbrengt, vergroot je eigen vermogen zonder dat het een schuld is.
- Schulden aflossen: Aflossen van leningen verlaagt het vreemd vermogen, wat de verhouding verbetert.
- Activa afstoten: Verkoop van overtollige bezittingen (machines, vastgoed) levert cash op waarmee je schulden kunt aflossen.
- Kosten verlagen: Minder kosten betekent meer winst, en meer winst die je inhoudt, verhoogt het eigen vermogen.
Niet elke maatregel is in elke situatie verstandig. Extra kapitaal aantrekken via aandeelhouders betekent dat je zeggenschap deelt. Activa afstoten kan de operatie raken als het gaat om bedrijfsmiddelen die je nodig hebt. Weeg de opties altijd af met een accountant of financieel adviseur.
Verschil tussen solvabiliteit en liquiditeit
Solvabiliteit gaat over de lange termijn: heeft het bedrijf genoeg eigen vermogen om alle schulden ooit te kunnen aflossen? Liquiditeit gaat over de korte termijn: kan het bedrijf nu zijn rekeningen betalen? Een bedrijf kan solvabel zijn maar toch liquiditeitsproblemen hebben, bijvoorbeeld als veel vermogen vastzit in machines of voorraden. Beide ratio’s zijn belangrijk, maar ze meten iets anders.
Veelgestelde vragen over solvabiliteit
Welke solvabiliteitsratio gebruiken banken?
Banken kijken doorgaans naar de solvabiliteitsratio als percentage van het totale vermogen. Ze combineren dit vaak met andere kengetallen zoals de debt-to-equity ratio en de interest coverage ratio (hoeveel keer kun je de rente betalen vanuit je winst).
Hoe vaak moet ik mijn solvabiliteit berekenen?
Minimaal jaarlijks, op basis van de definitieve jaarcijfers. Bij snelle groei, grote investeringen of een lening is het verstandig om dit kwartaal bij te houden.
Telt privévermogen mee voor een eenmanszaak?
Bij een eenmanszaak is er juridisch geen scheiding tussen privévermogen en bedrijfsvermogen. In de praktijk kijkt een bank of financier toch primair naar de bedrijfsbalans, maar privébezittingen en schulden kunnen een rol spelen bij de beoordeling van je kredietwaardigheid.
Het regelmatig berekenen en bewaken van je solvabiliteit geeft je als ondernemer grip op de financiële gezondheid van je bedrijf. Zie het niet als een administratief verplicht nummer, maar als een sturingsinstrument: het laat zien of je bedrijf stevig genoeg staat om tegenslagen op te vangen en verder te groeien.
