Je koopt een aandeel en je wordt meteen mede-eigenaar van een bedrijf. Zo simpel is de kern van aandelenhandel. Hoe werkt aandelenhandel in de praktijk, en wat gebeurt er precies achter de schermen? In dit artikel leggen we het stap voor stap uit, van beurs tot order.
Wat is een aandeel precies?
Een aandeel is een klein stukje eigendom van een bedrijf. Stel: een bedrijf heeft één miljoen aandelen uitgegeven. Als jij er tien koopt, bezit jij een tienmiljoenste deel van dat bedrijf. Je wordt dan aandeelhouder genoemd.
Als aandeelhouder profiteer je op twee manieren. Ten eerste kan de waarde van je aandeel stijgen als het goed gaat met het bedrijf. Ten tweede keren veel bedrijven dividend uit. Dat is een deel van de winst dat aan aandeelhouders wordt betaald, meestal één of meerdere keren per jaar.
Waar worden aandelen verhandeld?
Aandelen worden verhandeld op de beurs. Een beurs is een georganiseerde marktplaats waar kopers en verkopers samenkomen. In Nederland is dat de Euronext Amsterdam, beter bekend als de AEX-beurs. Op internationale beurzen zoals de New York Stock Exchange of de Nasdaq worden aandelen van grote Amerikaanse bedrijven verhandeld.
De prijs van een aandeel wordt bepaald door vraag en aanbod. Als veel mensen een aandeel willen kopen, stijgt de prijs. Als meer mensen willen verkopen, daalt de prijs. Die prijzen bewegen voortdurend tijdens handelsdagen.
Hoe werkt aandelenhandel stap voor stap?
Om aandelen te kopen heb je een broker nodig. Dat is een tussenpersoon, tegenwoordig vaak een online platform of een bank. Via de broker geef je een zogenoemde order in: een opdracht om een aandeel te kopen of verkopen. Er zijn twee basisvormen:
- Limietorder: je geeft een maximale prijs op waarvoor je wilt kopen, of een minimumprijs waarvoor je wilt verkopen. De order wordt alleen uitgevoerd als de marktprijs aan jouw voorwaarde voldoet.
- Marktorder: je koopt of verkoopt direct tegen de actuele marktprijs. Dit gaat snel, maar je weet van tevoren niet exact welke prijs je krijgt.
Zodra jouw order overeenkomt met een order van een andere partij, vindt de transactie plaats. De aandelen worden dan bijgeschreven op jouw beleggingsrekening, ook wel effectenrekening of depot genoemd.
Wat bepaalt de koers van een aandeel?
De koers, oftewel de prijs van een aandeel, wordt door veel factoren beïnvloed. De meest directe factor is het verwachte toekomstige resultaat van het bedrijf. Gaat een bedrijf meer winst maken? Dan willen beleggers daar graag aan meedoen en stijgt de vraag naar het aandeel.
Daarnaast spelen bredere factoren een rol, zoals de economie, rentestanden, politieke onzekerheid en het algemene sentiment op de beurs. Goed nieuws over de economie kan de beurs als geheel omhoog stuwen. Slecht nieuws kan zorgen voor een daling over de hele linie.
Wat zijn de risico’s?
Aandelenhandel brengt risico met zich mee. De waarde van een aandeel kan dalen, soms flink. Je kunt dus minder terugkrijgen dan je hebt ingelegd. In het uiterste geval, als een bedrijf failliet gaat, kan een aandeel niets meer waard zijn.
Risico beperken doe je door te spreiden. Beleg je in aandelen van veel verschillende bedrijven en sectoren, dan heeft een tegenvaller bij één bedrijf minder effect op je totale vermogen. Veel beginnende beleggers kiezen daarom voor een beleggingsfonds of ETF, waarbij je met één aankoop in tientallen of honderden bedrijven tegelijk belegt.
Zo begin je met aandelenhandel
- Open een beleggingsrekening bij een bank of online broker naar keuze.
- Stort een bedrag dat je kunt missen. Beleg nooit geld dat je op korte termijn nodig hebt.
- Zoek het aandeel op dat je wilt kopen via het platform van je broker.
- Kies het aantal aandelen en het type order (limiet of markt).
- Bevestig de order. Na uitvoering staan de aandelen op je rekening.
- Houd je beleggingen bij, maar reageer niet op elk nieuwsbericht. Geduld loont bij aandelenhandel.
Niet de enige manier om in aandelen te beleggen
Je hoeft aandelen niet altijd zelf te selecteren. Via een beleggingsfonds of ETF koop je een mandje van aandelen in één keer. Een ETF volgt vaak een beursindex, zoals de AEX of de S&P 500. Je spreidt daarmee automatisch je risico zonder dat je elke afzonderlijke aandeel hoeft te kiezen en volgen.
Sommige banken bieden ook beheerd beleggen aan. Daarbij neemt een vermogensbeheerder de keuzes voor je over op basis van jouw risicoprofiel en doelstellingen. Je betaalt dan wel meer kosten dan bij zelf beleggen.
Veelgestelde vragen
Wat is het verschil tussen een aandeel en een obligatie?
Een aandeel maakt je mede-eigenaar van een bedrijf. Een obligatie is een lening die je aan een bedrijf of overheid verstrekt. Bij een obligatie ontvang je rente en krijg je het geleende bedrag terug op een afgesproken datum. Aandelen hebben meer risico dan obligaties, maar ook meer potentieel voor waardestijging.
Moet ik veel geld hebben om te beginnen met aandelenhandel?
Nee, je hoeft geen groot bedrag te hebben om te starten. Bij veel brokers kun je al starten met kleine bedragen. Sommige platforms bieden ook fractionele aandelen aan, waarbij je een deel van een duur aandeel koopt. Het is wel slim om altijd geld in te leggen dat je langere tijd kunt missen.
Wat is dividend en krijg ik dat automatisch?
Dividend is een winstuitkering aan aandeelhouders. Niet alle bedrijven keren dividend uit. Als een bedrijf dat wel doet en jij bezit aandelen op de zogenoemde registratiedatum, dan ontvang je dividend automatisch op je beleggingsrekening. Hoe vaak en hoeveel verschilt per bedrijf.
Hoe lang moet ik een aandeel vasthouden?
Er is geen verplichte minimale periode. Je kunt een aandeel in theorie op dezelfde dag kopen en verkopen, maar dat brengt meer risico en kosten met zich mee. Veel beleggers kiezen voor een langere termijn van meerdere jaren, omdat aandelenkoersen op de lange termijn historisch gezien vaker stijgen dan dalen.
Wat zijn transactiekosten bij aandelenhandel?
Bij elke aankoop of verkoop betaal je meestal kosten aan je broker. Dit kunnen vaste kosten per transactie zijn of een percentage van het bedrag. Deze kosten verschillen per broker en platform. Het loont om die kosten vooraf te vergelijken, zeker als je vaak handelt of met kleinere bedragen belegt.
