EBITDA in het Nederlands uitgelegd: betekenis, berekening en gebruik

EBITDA is de Engelse afkorting voor Earnings Before Interest, Tax, Depreciation and Amortisation. In het Nederlands betekent dit: winst vóór aftrek van rente, belastingen en afschrijvingen. Deze maatstaf laat zien hoeveel een bedrijf verdient puur vanuit zijn bedrijfsactiviteiten, zonder invloed van financieringsstructuur, belastingdruk of boekhoudkundige afschrijvingen.

EBITDA wordt veel gebruikt bij bedrijfswaarderingen, fusies en overnames. Het geeft een snel en relatief objectief beeld van de operationele winstgevendheid van een onderneming, los van keuzes die per bedrijf of per land kunnen verschillen (zoals de manier van financieren of de gehanteerde afschrijvingstermijnen).

Wat betekent de afkorting EBITDA precies in het Nederlands?

De vier onderdelen van de afkorting staan voor het volgende:

• Earnings (E): de nettowinst van het bedrijf.
• Before Interest (BI): vóór rentekosten en rentebaten. Hiermee elimineer je het effect van hoe een bedrijf gefinancierd is (met eigen vermogen of met schulden).
• Tax (T): vóór vennootschapsbelasting. Belastingdruk verschilt per land en per situatie, dus door die buiten beschouwing te laten, is een vergelijking eerlijker.
• Depreciation and Amortisation (DA): vóór afschrijvingen op materiële vaste activa (depreciation) én immateriële vaste activa (amortisation), zoals machines, gebouwen, patenten of goodwill.

Een eenvoudige Nederlandse omschrijving is dus: de operationele kasstroom vóór bijzondere posten. Het is geen officieel boekhoudkundig begrip in de Nederlandse wet- of regelgeving, maar een veelgebruikte financiële maatstaf in de praktijk.

Hoe bereken je EBITDA?

Er zijn twee gangbare rekenmethoden. De meest directe is vertrekken vanuit de nettowinst:

EBITDA = nettowinst + rentekosten + belastingen + afschrijvingen

Je kunt ook vertrekken vanuit de EBIT (winst vóór rente en belasting), wat in Nederlandse jaarrekeningen ook wel wordt aangeduid als het “bedrijfsresultaat”:

EBITDA = EBIT + afschrijvingen en amortisaties

Stel: een bedrijf heeft een nettowinst van 200.000 euro, betaalt 30.000 euro rente, 50.000 euro belasting en schrijft jaarlijks 40.000 euro af op machines en 10.000 euro op een patent. Dan is de EBITDA:

Waarvoor gebruik je EBITDA in de praktijk?

De maatstaf wordt het meest gebruikt bij het waarderen van bedrijven, met name bij fusies en overnames. Kopers en verkopers drukken de waarde van een bedrijf vaak uit als een meervoud van de EBITDA. Dat meervoud (de “multiple”) verschilt per sector en marktomstandigheden. Een bedrijf met een EBITDA van 500.000 euro en een multiple van 5 wordt dan gewaardeerd op 2,5 miljoen euro.

Banken en financiers gebruiken de EBITDA ook om te beoordelen of een bedrijf zijn schuldenlast aankan. Een veelgebruikte ratio is de nettoschuld gedeeld door de EBITDA. Een ratio van 3 of hoger wordt in veel sectoren al als risicovol beschouwd.

Vergelijken tussen bedrijven in dezelfde sector gaat makkelijker met EBITDA dan met nettowinst, omdat verschillen in financiering en belastingdruk er niet in zitten. Twee concurrerende bedrijven met dezelfde operationele activiteiten maar een andere kapitaalstructuur hebben een vergelijkbare EBITDA, maar kunnen sterk verschillende nettowinstcijfers laten zien.

Beperkingen en valkuilen van EBITDA

EBITDA geeft geen volledig beeld van de financiële gezondheid van een bedrijf. Dat is een belangrijk punt om in de gaten te houden, zeker als je de maatstaf gebruikt bij een overname of investering.

• Afschrijvingen zijn geen fictieve kosten. Machines en gebouwen slijten en moeten ooit vervangen worden. EBITDA doet alsof die kosten niet bestaan, maar in de praktijk zijn ze reëel.
• Geen rekening met werkkapitaalveranderingen. Een bedrijf met stijgende debiteuren of voorraden kan een hoge EBITDA tonen maar toch krap bij kas zitten.
• Manipulatie is mogelijk. Doordat bedrijven zelf bepalen wat ze “normaliseren” of buiten beschouwing laten, kan de EBITDA worden opgerekt. Kijk altijd ook naar de vrije kasstroom.
• Niet bruikbaar voor alle sectoren. In sectoren met veel kapitaalintensieve activa (zoals vastgoed, energie of industrie) zeggen de afschrijvingen veel over de werkelijke bedrijfskosten. EBITDA geeft daar een te rooskleurig beeld.

EBITDA versus vergelijkbare begrippen

EBIT is de winst vóór rente en belasting, maar na afschrijvingen. EBITDA gaat nog een stap verder door ook de afschrijvingen terug te tellen. EBITDA ligt daardoor altijd hoger dan EBIT, bij bedrijven met betekenisvolle vaste activa.

EBITDA verschilt ook van de operationele kasstroom (in het kasstroomoverzicht), omdat de operationele kasstroom wél rekening houdt met werkkapitaalveranderingen. Voor een nauwkeuriger beeld van de liquiditeit van een bedrijf is de operationele kasstroom betrouwbaarder.

Als je EBITDA gebruikt, combineer het dan altijd met andere financiële kengetallen. Het is een nuttig startpunt voor vergelijking en waardering, maar geen eindoordeel over de gezondheid of waarde van een onderneming.